De overstap van automatisch naar manual: praktijkvoorbeeld portret

De overstap van automatisch naar manual: praktijkvoorbeeld portret

We gaan verder met de reeks: van de automatische stand naar manual. In deze blog wil ik bij jou bewustzijn creeren aan de hand van een praktijkvoorbeeld en vertel ik welke instellingen je waarom gebruikt. Dit keer tijdens het maken van portretten

Voordat je deze blog gaat lezen raad ik je aan om mijn eerdere artikelen over  diafragma, sluitertijd en ISO te lezen. Dan begrijp je deze blog een stuk beter!

Praktijkvoorbeeld portret

Met portret is het vaak gebruikelijk om te werken met een kleine scherptediepte (weinig scherpte in de diepte). Hoe bereik je die kleine scherptediepte? Dat bereik je met een open diafragma (klein f-getal). Je eerste stap is dus het juist instellen van je diafragma op een zo open diafragma bijv f 4 of f 2.8.

De volgende stap is het instellen van je sluitertijd. Met welke sluitertijd krijg je een goed belicht beeld? Dat is de vraag die je jezelf vervolgens moet stellen en dat is afhankelijk van de hoeveelheid licht die je tot je beschikking hebt. Op een zonnige dag schiet je misschien met 1/800 en op een bewolkte dag met 1/80. De juiste sluitertijd bepaal je aan de hand van de lichtmeter op je camera. Draai aan je sluitertijd totdat je lichtmeter in het midden staat, op 0. Staat je lichtmeter op 0 bij 1/250e seconde, dan is dat de juiste sluitertijd voor een goed belicht beeld.

ISO komt in dit verhaal helemaal niet voor. Dat klopt, want de regel bij ISO is dat je de ISO altijd zo laag mogelijk moet zetten om ruis te voorkomen. Als je met een diafragma van f 2.8 en een sluitertijd van 1/250 een goed belicht beeld krijgt, is het dus niet nodig om je ISO hoger te zetten dan 100.

rger_20160330_het-baasje-van-lo-res_0001

Nu gaan we een stapje verder in dit verhaal. Wat doe je als je niet genoeg licht hebt om een goed belicht beeld te krijgen? Hier komt dat bewustzijn aan bod. Je fotografeert nog steeds een portret dus je diafragma staat ook hier op f 2.8. Je hebt nu minder licht, dus een sluitertijd van 1/250 is in dit geval te snel. Daarom is het zaak om een minder snelle sluitertijd te kiezen.

Draai nu opnieuw aan je sluitertijd tot de lichtmeter op 0 staat. Oke, je lichtmeter staat op 0 bij een sluitertijd van 1/30e. Dat betekent dat je bij een sluitertijd van 1/30, in combinatie met een open diafragma, een goed belicht beeld kan krijgen. Hmm, met 1/30 ga je uit de hand geen scherpe foto krijgen. Pak je dan een statief? Nee. Waarom niet? Omdat je een mens fotografeert en een mens beweegt. Een statief zal je dus niet helpen. Het is in dit geval zaak om de sluitertijd minstens op 1/60 te zetten, omdat je bij 1/60 ongeveer nog scherp uit de hand kunt schieten. Maar bij 1/60 wordt het beeld toch te donker? Juist. Nu komt ISO in beeld.

Het tekort aan licht compenseer je in dit geval met ISO! Gooi je ISO een paar stops omhoog en je zal zien dat je én een scherp beeld zal hebben én een goed belicht beeld. Dan maar wat ruis in de foto.

Kijk bijvoorbeeld naar onderstaande foto. Ik moest een congres fotograferen in een bioscoopzaal. Wat een verschrikking! Hier is zo ontzettend weinig licht dat ik instellingen moest kiezen die ik bij normale lichtomstandigheden nooit zal kiezen. De EXIF van onderstaande foto is: Diafragma 2.8, sluitertijd 1/60 en ISO 800! Met 2.8 diafragma krijg ik de scherptediepte die ik wil (en het maximale aantal licht) en met 1/60 kan ik nog scherp uit de hand schieten. Dit maakte de foto erg donker, dus was ik genoodzaakt om naar ISO 800/1000 te gaan. Dit is met portret echt de max, dus uiteraard zit er veel nabewerking in de foto en is de foto ook in de nabewerking nog iets lichter gemaakt.

rger_20161011_congres-utrecht-zijn-we-samen_0005

Het gaat dus allemaal om het bewustzijn. Oke, ik ga een portret schieten en ik wil een kleine scherptediepte. De eerste stap die je neemt is dus het kiezen van je diafragma. Bij sportfotografie is die eerste stap bijvoorbeeld het kiezen van de juiste sluitertijd.

Er komen meer blogs aan waarin ik praktijkvoorbeelden bespreek. Is er in deze blog nog iets niet duidelijk? Stuur dan een mail naar Info@DeFotoblogger.nl of laat een reactie achter op facebook. Dan gaan wij je helpen!

6 Replies to “De overstap van automatisch naar manual: praktijkvoorbeeld portret”

    1. Hi Maarten, ISO 800 moet zeker lukken, hoger dan ISO 1000 wil je echt niet. Vooral niet als je foto’s dan nog steeds te donker zijn. Dat betekent dat je de foto in de nabewerking moet ophelderen. Ruis zit in de donkere delen en door het ophelderen komt er dus ook meer ruis. Tsja, het is inderdaad niet anders, maar toch baal je ervan 🙂

      Dank voor je reactie!

      Met vriendelijke groeten,
      Renzo Gerritsen

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.