Groothoeklenzen en hun perspectief

Groothoeklenzen en hun perspectief

Groothoeklenzen hebben veel invloed op de dieptewaarneming in een foto. Hoewel je jouw publiek niet fysiek kan meenemen in de door jou genomen foto om zo de diepte en aanwezige dimensionale lijnen te onderzoeken, kan je met een groothoeklens wel een overdreven perspectief introduceren om je publiek naar binnen te trekken. De vraag is dus: hoe ontstaat die extreme perspectief? En hoe profiteer je het meest van die overdrijving?

Foto genomen met de Samyang 14mm in combinatie met een full frame Canon 6d voor DeFotoblogger
Foto genomen met de Samyang 14mm in combinatie met een full frame Canon 6d

Technisch gezien wordt de opvallende diepte veroorzaakt door ruimtelijke vervorming: de ruimte en de onderlinge afstand tussen de objecten worden steeds groter naarmate de beeldhoek breder wordt. Natuurlijk is een en ander ook afhankelijk van je standpunt en van wat er in beeld staat. Als je boven op een rots staat en de voorgrondelementen niet op de foto staan, zullen alle elementen van je compositie ver weg lijken en zal er nauwelijks enig effect op de perspectief ontstaan. Maar als je ook een object dichterbij in het beeld opneemt zal de ruimte tussen dat object en het verafgelegen landschap enorm zijn. Daarnaast zal het gekozen voorgrond element erg groot lijken omdat het in verhouding tot de verder afgelegen elementen een veel groter deel van de foto in beslag nemen.

Hoewel dit alles nogal technisch lijkt, is het visuele effect erg subtiel. De suggestie wordt gewekt dat het tafereel buiten het kader doorloopt, hierdoor krijg creëer je het gevoel dat je zelf ter plekke bent. Daarom is een groothoeklens erg geliefd binnen de fotojournalistiek, waarin het belangrijk is dat de ontvanger zich verbonden voelt met het onderwerp of de genomen setting. Het doel is om het gevoel “ik ben er bij” te creëren.

Beperkte ruimtes

Met een groothoeklens kan je in een beperkte ruimte alles en iedereen fotograferen zonder dat je last hebt van de muren. Dit zou je niet gaan lukken met een standaard of telelens (uiteraard is dat we weer ruimte afhankelijk). Interieurs lijken ruim en comfortabel met een groothoeklens. Dit is dan ook de reden dat deze lenzen graag gebruikt worden door makelaars en voor feestjes die binnen gehouden worden.

Een enorm beperkte ruimte in dit ravijn.
Een enorm beperkte ruimte in dit ravijn. Foto genomen met een Canon 1000d icm een 10-22mm

Onflatteuze voorgronden

Wanneer je een portretopnamen maakt met een groothoeklens, lijkt de neus van het model veel groter en steekt de kin veel verder naar voren. Dat komt omdat je heel dicht op de model moet komen om deze beeldvullend te krijgen. In verhouding tot de rest van het gezicht lijken de neus en kin gigantisch, en zullen de oren heel klein worden. Dat is geen mooie foto tenzij je bewust een caricature wilt creëren. Het zelfde effect zorgt ervoor dat de onderkant van een gebouw absurd breed lijkt en dat het gehele bouwwerk vreemd hoog lijkt, wanneer je dichtbij en onder een lage hoek fotografeert. Door de korte afstand wordt de voorgrond geaccentueerd, terwijl de toegenomen beeldhoek meer van het gebouw toont. Wat goed werkt bij gebouwen, is dus niet perse geschikt voor portretten. Het is verstandig om flink afstand te nemen als je mensen met een groothoeklens gaat fotograferen, maak er bijvoorkeur een omgevingsportret van.

Convergerende verticalen

Door het perspectief naderen parallelle lijnen elkaar tot in het verdwijnpunt op de horizon. Dat heeft niets te maken met de gebruikte lens. Het effect komt is overigens wel opvallender bij een groothoeklens, omdat bij een minimale aanpassing van de camera het verdwijnpunt al enorm verschuift. Om dit effect te voorkomen kan je jouw camera het beste parallel aan de voorkant van bv een gebouw houden en de onderkant later wegsnijden.

gebouw-origineel1

gebouw-origineel2

 

4 Replies to “Groothoeklenzen en hun perspectief”

  1. Tip: kijk eens naar een tilt-shift lens. Hiermee kan je extreme vervormingen uit je foto halen. Ideaal voor architectuur fotografie. 🙂

    Groet

    Thijs

    ps. in de eerste alinea zit een klein html foutje 🙂

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.